ساختار و عملكرد اجزای سلول باكتريايي

فاطمه باغاني

دانشجوي كارشناسي گياهپزشكي دانشگاه علوم كشاورزي و منابع طبيعي

كلمات كليدي

غلاف باكتريايي ، غشا سلول ، هوپن ، ديواره سلولي ، باكتريهاي گرم مثبت ، باكتريهاي گرم منفي ، ميورين .

چكيده

غلاف باكتريايي : اين غلاف شامل غشاي بيروني ديواره سلولي و غشا سيتوپلاسمي است هوپن در غشا سلول باكتريها وجود دارد . ورود و خروج مواد را كنترل مي كند .

غشا سلولي : مرز بين داخل و خارج سلول است اين غشا دولايه است و كليه واكنشهاي متابوليكي در بخش داخلي آن يعني سيتوپلاسم انجام مي شود .

ديواره سلولي : وظايف ديواره سلولي عبارتند از : 1- حفظ شكل باكتري 2- محافظت از باكتري در برابر تنشهاي محيطي

باكتريها از نظر نوع ديواره دو گروه هستند : گرم مثبت و گرم منفي .

ديواره سلولهاي گرم مثبت : لايه ضخيمي از ميورين و مقداري كمي تيكوئيد اسيد و تكرونيك اسيد مي باشد . شكل باكتريها اغلب بصورت ميله اي ، كروي و مارپيچي مي باشد . اين ديواره به دليل وجود قندهاي آمينه و اسيدهاي آمينه شاخه دار ميورين و فسفاتهاي تيكوئيد اسيد كه داراي خاصيت قطبي هستند از عبور تركيبات هيدروفوب جلوگيري مي كند .

ديواره سلولهاي گرم منفي و ديگر غشاها : لايه ميورين آنها نازكتر است از باكتريهاي گرم مثبت و داراي يك غشاي خارجي تر هستند در سطح خارجي آن به جاي فسفوليپيد يك تركيب ليپوپلي ساكاريد باكتريايي يا LPS وجود دارد ليپوپلي ساكاريدهاي موجود عبارتند از : 1- ليپيد A  2- يك زنجيره كوتاه از قند در داخل هسته وجود دارد دو نوع قند وجود دارد : كتودي اكسي تونيك اسيد و يك قند هپتوز 3- يك زنجيره كربوهيدراتي بلند بيشتر از 40 قند در طول زنجيره Oآنتي ژن را تشكيل مي دهد و سطح باكتري را مي پوشاند .

بیماری مهم استان خراسان

نام استان: خراسان

مهمترین بیماری باکتریایی: آتشک سیب و گلابی

نام عامل بیماری : Erwinia amylovora

علائم بیماری : لکه های آبسوخته - تراوش باکتریایی - شانکر و پژمردگی - سرعصایی شدن روی درختان گلابی

منبع:

ظهور، ا. رحمانی مقدم، ن. (1383) شیوع آتشک لابی در خراسان. خلاصه مقالات شانزدهمین کنگره گیاهپزشکی ایران. ص 423.

گردآورنده : مینا قدسی

نقش باکتری های PGPR در کنترل بیولوژیک و افزایش رشد گیاهان

نقش باکتری های PGPR در کنترل بیولوژیک و افزایش رشد گیاهان

حدیث خباز صابر

 

چکیده

جهت مقابله با بیماری های گیاهی و افزایش بازدهی گیاهان ، از سموم و کودهای شیمیایی استفاده می کنند. این مواد سبب آلودگی محیط زیست و ایجاد نژادهای جدید پاتوژن و بروز مقاومت در آنها می شود.به همین جهت استفاده از ریزوباکترها و باکتری های اندوفیت به عنوان فعال کننده عوامل کنترل بیولوژیک و افزاینده رشد گیاهان ، در حال گسترش است . شناسایی این آتناگونیست ها و افزایش آنها به خاک منطقه ریشه ، یکی از روش های مناسب این کار است .

ریزوباکترهای افزاینده رشد ( PGPR ) در روی بذر ، قسمت های رویشی و ریشه گیاهان وجود دارند. این باکتری ها با تولید آنتی بیوتیک ها و آنزیم ها و همچنین با افزایش رشد گیاهان سبب کنترل قارچ های خاکزی شامل Aphanomyces  spp ، Fusarium  oxysporum  ، Gaeumannomyces  graminis  ، Phytophthora  spp ، Pythium spp ، Rhizoctonia  solani ، Sclerotium  rolfsii و  Verticillium  spp می شوند .

باکتری های اندوفیت دربافت آوندی گیاهان وجود دارند و برای مقابله با قارچ های  Fusarium  oxysporum  و Verticillium spp. بکار می روند .

این باکتری ها ، خسارت ناشی از نماتد های مختلف از جمله   spp  Meloidogyneرا از طریق ایجاد تغییرات در ساختار و جمعیت میکروبی خاک و دست یابی به خاک بازدارنده ، کاهش می دهند .

اصلاح خاک های زراعی با مواد آلی مانند کیتین و تناوب زراعی با لگوم های گرمسیری ، سبب افزایش جمعیت باکتری هایی مانند Burkholderia  cepacia  و Arthrobacter  spp  ، افزایش قدرت بازدارندگی خاک و توان کنترل بیولوژیک می شود. کاربرد ترکیبات آروماتیک مانند  Furfural، Citral و Benzaldehyde سبب افزایش جمعیت باکتری های PGPR در خاک و افزایش توان بازدارندگی خاک می شود.تمام روش های به کار رفته و جدایه های باکتری PGPR سبب بکار انداختن مکانیسم دفاعی درگیاهان و کاهش نشانه های بیماری می شود .

برخی تحقیقات نشان می دهد تغذیه سوسک کدوئیان که ناقل پاتوژن  Erwinia tracheiphila ( عامل پژمردگی باکتریایی کدوئیان ) است ، سبب کاهش اثر PGPR روی گیاه می شود .البته تیمار بذر کدوئیان با PGPR باعث کاهش تعداد این سوسک ها و انتشار باکتری می شود .

در آزمایشاتی جهت کنترل بیماری های ویروسی، CMV به صورت مکانیکی و توسط شته ها به گیاهان تیمار شده با PGPR منتقل شد که در هر دو مورد کاهش قابل توجهی در علائم بیماری دیده می شود .

26 جدایه از باکتری های PGPR جهت افزایش مقاومت گیاهان استفاده می شود . از جمله این باکتری ها می توان اشاره کرد به

Bacillus  pumilus  ، B . amyloliquifaciens ،  B . subtilis و Kluyvera  cryocrescens  . این باکتری ها جهت تیمار به بذر یا در هنگام نشا کاری به خاک اضافه می شوند.